«
  1. Ana sayfa
  2. Nedir?
  3. Asansör Fren Sistemi Nedir?

Asansör Fren Sistemi Nedir?

asansör fren kabin

Asansör Fren Tertibatı Tarihçesi

Asansör ister yük, ister insan taşısınlar, çalışma güvenliği açısından dikkat gösterilmesi gereken teknik sistemlerdir. Asansör fren Sistemlerinde  günümüzde dünya nüfusunun yükselmesi, şehirleşme oranının yükselmesi, çok katlı yapılarının da hızlı artmasına sebep olmuştur. Bundan dolayı çok katlı yapılarda ve iş merkezlerinde asansörün kullanılmadığı bir yaşam  düşünülemez bir hale gelmiştir.

“Rulman nedir?”

Yakın zamana kadar ülkemizde hızı 0,63 m/s olan asansörler kullanılırken, artık beş – altı katlı konutlarda bile 1 m/s’nin ötesinde hıza sahip asansörler kullanılmaya başlanmıştır. Kat sayıları üç rakamlı sayılarla ifade edilen gökdelenlerde ise hızı 12 m/s’yi bulan asansörler tasarlanıp, kullanılmaya başlanmıştır.

asansör fren kasa

 Ülkemizdeki Asansör Standartları ve Yönetmelikleri

Ülkemizde “Makine Emniyeti Yönetmeliği” adı altında uyumlaştırılarak 24776 sayı ve 5 Haziran 2002 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmış olan ve Avrupa Birliği tarafından yayınlanmış Makine Direktifleri  (Machinery-Directive (98/37/EC) Safety of Maschinery in Europe) 5 Kasım 2003’ten beri yürürlüktedir. Ayrıca Nisan 2001’de yayınlanan ve Avrupa Standardı EN81 ile uyumlu olan standart TS 10922 de bu asansör güvenlik elemanları ile ilgili tasarım, imalat, montaj, deneme ve belgelendirme, kullanım ve bakım ile ilgili çok sayıda kuralı belirlemiştir.

EN 81 / TS 10922 kısaca fren dediğimiz güvenlik tertibatını:

“Güvenlik tertibatı (safety gear – parachute – Fangvorrichtung): Aşağı doğru aşırı hız kazanma veya askı tertibatının kopması halinde devreye girerek kabin, karşı ağırlık veya dengeleme ağırlığını frenleyerek sabit tutan, mekanik bir tertibat”

olarak tanımlamaktadır.

asansör fren sistem

Frenleme şekli yönünden güvenlik tertibatları tarihi gelişim sırasına göre:

  • ani frenleme
  • ani frenlemeli, tampon etkili,
  • kaymalı

Asansör Fren Tertibatı Neye Göre Belirlenir ?

Asansör beyan hızının 0,63 m/s’yi aşmadığı hallerde ani frenlemeli güvenlik tertibatı kullanılır.

1 m/s’yi aşmayan beyan hızlarında ani frenlemeli, tampon etkili güvenlik tertibatı kullanılır.

Beyan hızının 1 m/s’yi aşması durumunda, kaymalı güvenlik tertibatı kullanılmalıdır.

 

asansör fren kiriş

Fren Tertibatı Elemanları:

Süspansiyon : asansör kabinin monte edildiği ve üzerinde fren düzeneğinin olduğu kısımdır.

Regülatör (paraşüt) : asansörün hız ölçme görevini görür.

Asansörde askı mazemesinin kopması durumunda güvenlik alanına bağlanan yardımcı elemandır.

 

asansör fren balata

Frenleme Sistemi Nasıl Çalışır ?

Asansörün beklenmedik şekilde hızlanmasında regülatörün yani hız ölçerin asansör beyan hızının %15 ’ in geçmesi durumunda örneğin ; hızı 1 m/s olan bir asansör, normal hız değerini %15 aştığında, yani hızı 1,15 m/s olduğunda bu sistem devreye girer.

Bu durumda regülatör kendini kitler ve süspansiyon üzerindeki fren bloğunu devreye sokarak asansörü askıda tutar. Asansör güvenli bir şekilde olduğu yerde durduğundan dolayı kabin içerisindeki kişilerin burnu dahi kanamadan kurtulmuş olurlar. Genelde fren mekanizması devreye sokulduğunda kabine bağlı olan fren frenin bir yarısı yaylarla raya temas eder, diğer yarısı ise kumanda mekanizmasındaki yuvanın geometrisine uygun biçimde raya bastırır. Ray bu parça arasında sıkıştırılır. Burada oluşan normal kuvvet sürtünme kuvvetine dönüşür. Ve kabinin kinetik enerjisini harcamaya başlar. Bu sürtünme kabin duruncaya kadar devam eder.

 

Bir Cevap Yaz

Hüseyin KUZU Hakkkında

avatar

Hüseyin KUZU

Makine Mühendisi ve Teknik İçerik sitesinin kurucu ortağıyım. Teknik konularda oldukça ilgili ve araştırmayı severim.Teknik ve güncel konularda sizleri bilgilendirici yazılar ile buluşturmak için elimden geleni yapmaktayım.

Bir Cevap Yaz

E-Posta adresiniz paylaşılmayacaktır. Doldurulması zorunlu alanlar işaretlenmiştir *